Thứ năm, 9/4/2020 | 23:38 GMT+7

Contact

Điện thoại:
(+84) 243 9412852

Email:
info@ndh.vn

Người Đồng Hành là Chuyên trang Thông tin Tài chính của Tạp chí điện tử Nhịp Sống Số theo Giấy phép số 197/GP-BTTTT do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 19/04/2016. Ghi rõ nguồn “Người Đồng Hành” khi phát hành lại thông tin từ cổng thông tin này.

Dịch viêm phổi cấp do virus nCoV Họp ĐHĐCĐ thường niên 2020 Căn hộ 25 m2 Basel II với ngân hàng Việt
Thứ năm, 28/11/2019, 08:36 (GMT+7)

Đấu thầu điện mặt trời: Kinh nghiệm từ Campuchia và bài học cho Việt Nam

Châu Anh Thứ năm, 28/11/2019, 08:36 (GMT+7)

Hội thảo "Năng lượng tái tạo Việt Nam, từ chính sách đến thực tiễn" diễn ra ngày 27/11 tại Hà Nội trong bối cảnh cách đây vài ngày, Văn phòng Chính phủ thông báo kết luận cuộc họp của Thủ tướng về giá điện mặt trời áp dụng sau 1/7/2019. Bộ Công Thương được giao nghiên cứu cơ chế đấu thầu giá điện mặt trời.

2 phương án đấu thầu điện mặt trời

Theo ông Đỗ Đức Quân, Phó Cục trưởng Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo, Bộ Công Thương, giá điện mặt trời theo cơ chế đấu thầu là chính sách đúng đắn. Ông Quân cho biết hiện có 2 phương án đấu thầu giá điện mặt trời. Thứ nhất là đấu thầu theo trạm biến áp. "Ví dụ, tại khu vực có trạm biến áp đủ dung lượng để tải công suất lên hệ thống thì có thể đấu thầu các dự án xung quanh khu vực và chọn những dự án có giá thấp nhất, đảm bảo công suất, quy mô", ông nêu. Phương án thứ 2 là giải phóng mặt bằng sạch, mời nhà đầu tư vào làm một phần hoặc toàn bộ dự án điện mặt trời.

Đại diện Bộ Công Thương cho biết từ nay đến năm 2020, Bộ sẽ tổ chức đấu thầu thí điểm, chọn ra những dự án có chi phí hợp lý. Đến năm 2021, Bộ sẽ tổ chức đấu thầu rộng rãi.

Tuy nhiên, ông Oliver Behrend, Cán bộ Đầu tư cao cấp Bộ phận Cơ sở hạ tầng, Tập đoàn Tài chính Quốc tế, World Bank cho rằng Việt Nam "không nên ám ảnh về đấu thầu". Theo ông, chỉ một cơ chế đấu thầu không thể giải quyết tất cả vấn đề gặp phải. Việt Nam cần tận dụng cơ chế này cùng một quy trình tốt để sàng lọc những bên tham gia đấu thầu, có khung hợp đồng phù hợp để huy động tài chính.

Đồng quan điểm với ông Oliver, bà Huynjung Lee, Chuyên gia Kinh tế Năng lượng, Vụ Đông Nam Á, Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) nói “Đấu thầu không phải một phép thần để giải quyết các vấn đề”.

Kinh nghiệm từ Campuchia: Quan trọng là khâu chuẩn bị 

Chia sẻ về việc đấu thầu công viên năng lượng mặt trời ở Campuchia, bà Lee cho biết, quy trình và chuẩn bị là yếu tố quan trọng nhất để đạt kết quả tốt. ADB thực hiện nghiên cứu tính khả thi và đánh giá nhu cầu, cơ chế thỏa thuận, từ đó, khuyến khích các nhà thầu tham gia. Những hoạt động này nhằm đảm bảo chất lượng dự án, tính minh bạch trong quy trình, thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư trong khu vực. 

Bên cạnh ADB, chính phủ Campuchia chuẩn bị mặt bằng, mời công ty đến xây dự án xung quanh. So với trước đây, hợp đồng mua bán điện (PPA) đã cải thiện nhiều, giúp các doanh nghiệp vay vốn ngân hàng. Những thay đổi trong luật pháp và các cơ chế bồi thường sẽ nâng cao tính hấp dẫn cho công ty, từ đó, đưa ra các chi phí tốt nhất, tạo thuận lợi cho quốc gia.

cambodia-5806-1574904958.jpg

Giá bán điện mặt trời tại Campuchia giảm một nửa so với ban đầu sau đấu thầu. Ảnh minh họa: AHK Myanmar. 

Bà Lee cho rằng, ngoài công tác chuẩn bị, tính cạnh tranh là nhân tố giúp đấu thầu thành công. Các nhà đầu tư khu vực và thế giới đều có thể tham gia cạnh tranh nhau về giá. Về thành tựu, theo đại diện ADB, tháng 2, ngân hàng này ban hành hồ sơ mời thầu và có hơn 150 doanh nghiệp tham gia mua hồ sơ dự thầu. Cuối cùng, 26 công ty tham gia vào dự thầu. Kết quả đấu thầu là 3,877 cent/kWh, giảm một nửa so với giá ban đầu cơ quan chức năng áp dụng. 

Trước lo ngại việc giảm giá ảnh hưởng đến năng lực thu hút doanh nghiệp tham gia lĩnh vực điện mặt trời. Bà Lee khẳng định “Tùy trường hợp. Không phải trường hợp nào cũng giảm được 50%”.

Bài học cho Việt Nam: Nhu cầu tăng lên thì đấu thầu cũng là rủi ro

Ông Tomaso Andreatta, Phó Chủ tịch Euro Cham, Chủ tịch Ủy ban Tăng trưởng xanh, Euro Cham nhấn mạnh Việt Nam cần có các giải pháp sàng lọc và đảm bảo doanh nghiệp thực hiện đúng cam kết trong bối cảnh nhu cầu về điện tăng. Đại diện Euro Cham cho rằng Việt Nam cần linh hoạt điều chỉnh quy hoạch đúng hướng. “Giá chưa chắc là phần quan trọng nhất. Các công ty sẽ đầu tư khi nhận thấy tính khả thi và nắm rõ quy trình... Nhu cầu tăng lên thì đấu thầu cũng là rủi ro”, ông nói.

Với những lưu ý ở các thời điểm trước, trong và sau khi đấu thầu, ông Oliver nêu lên trách nhiệm của các bên. Trước đấu thầu, cơ quan quản lý phải có khung hợp đồng rõ ràng, thông tin cụ thể. Qua đó, doanh nghiệp nắm rõ dự án và tham gia đầu tư. Đơn vị phát triển phải biết quy mô dự án, quy hoạch đất đai, chi phí tài chính cho dự án và những yếu tố này cần phải được làm rõ từ đầu. Chính phủ cần nghiên cứu phân bổ rủi ro, có lập trường rõ ràng bởi rủi ro sẽ tác động đến giá.

Đứng trên phương diện doanh nghiệp, ông Trần Hoài Phương, Phó giám đốc Khối Khách hàng doanh nghiệp, HDBank, cho rằng khi giá điện mặt trời theo cơ chế đấu thầu, doanh nghiệp phải đối diện với một tình huống mới. Nếu trước đây, khi giá áp dụng là giá cố định (FIT) thì sau này, giá bán, sản lượng là biến số.

nhtt2749-6866-1574904958.jpg

Theo bà Huynjung Lee, Chuyên gia Kinh tế Năng lượng, Vụ Đông Nam Á, Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB), cho rằng đấu thầu điện mặt trời là phương án tốt tuy nhiên cũng không nên cho rằng đó là "phép thần" để giải quyết mọi vấn đề. Ảnh: VTV24.

"Chúng tôi muốn nhắc nhở rằng là doanh nghiệp xuất khẩu gạo thì lỗ lô này ta làm lại các lô khác nhưng ngành này (điện mặt trời- PV) có dòng tiền 5-10 năm nên cần tính toán", ông nói. Theo ông, nhà đầu tư có thể vay tối đa nếu giá áp dụng là giá FIT nhưng đến khi giá theo đấu thầu thì cần tính toán tỷ lệ nợ trên vốn sao cho hợp lý. Ngược lại, về phía ngân hàng, nguồn tiền cho năng lượng tái tạo, điện mặt trời vẫn có, song phân bổ thế nào cũng cần được tính toán.

Theo ông Trần Viết Ngãi, Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Việt Nam (VEA), Chính phủ nên giao cho EVN làm chủ đầu tư các dự án điện mặt trời. Bước đầu tiên là lọc hồ sơ mời thầu, thay vì tính diện tích đất thì tính công suất điện dự án. Các nhà dự thầu phải lập hồ sơ trên cơ sở tính toán hiệu quả kinh tế, kĩ thuật, tiến độ, giải pháp cũng như chất lượng tấm pin mặt trời. Ông đề xuất 3 cách đấu thầu. Thứ nhất, đấu thầu rộng rãi cho những dự án 50MW trở lên. Thứ hai, đầu thầu hạn chế, lựa chọn những nhà thầu có kinh nghiệm tài chính và khả năng xây dựng dự án. Cuối cùng là đấu giá.

 

Đăng nhập bằng

Hoặc nhập

Thông báo

Thông báo

Hãy chọn 1 mục trước khi biểu quyết

Thông báo