Thứ năm, 23/9/2021 | 02:46 GMT+7

Contact

Điện thoại:
(+84) 243 9412852

Email:
info@ndh.vn

Người Đồng Hành là Chuyên trang Thông tin Tài chính của Tạp chí điện tử Nhịp Sống Số theo Giấy phép số 197/GP-BTTTT do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 19/04/2016. Ghi rõ nguồn “Người Đồng Hành” khi phát hành lại thông tin từ cổng thông tin này.

Kết quả kinh doanh quý II/2021 Nhìn lại kinh tế 6 tháng đầu năm 2021 Lạm phát - mối lo mới của thị trường thế giới Đầu tư hạ tầng vùng ĐBSCL
Thứ ba, 14/9/2021, 15:21 (GMT+7)

Kinh tế Philippines thời Covid-19: Nguy cơ từ ‘hổ châu Á’ thành ‘cọp ốm’

Như Tâm (Theo Brookings) Thứ ba, 14/9/2021, 15:21 (GMT+7)

Năm 2019, Philippines là một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Philippines cuối cùng cũng xóa bỏ biệt hiệu “cọp ốm châu Á” được gán cho trong giai đoạn kinh tế sụp đổ cuối nhiệm kỳ tổng thống Ferdinand Marcos giữa thập niên 1980. Sau nhiều thập kỷ với những cải cách mạnh tay, kinh tế Philippines dần phục hồi.

Với tăng trưởng kinh tế hàng năm trung bình hơn 6% giai đoạn 2010 – 2019, tính toán theo số liệu từ Cơ quan Thống kê Philippines, Philippines được ví là “con hổ tiếp theo của châu Á”.

Nhưng đó là trước khi Covid-19 xuất hiện.

Covid-19 làm bộc lộ sự thật phũ phàng là mô hình kinh tế tăng trưởng dựa trên dịch vụ và kiều hối không chống chịu tốt trong trường hợp bùng phát đại dịch toàn cầu. Kinh tế Philippines suy yếu trong năm 2020, lần đầu tiên tăng trưởng âm kể từ năm 1999, và là một trong những quốc gia ASEAN chịu ảnh hưởng nặng nhất từ Covid-19.

Chính phủ Philippines dự báo kinh tế nước này phục hồi trong năm 2021. Tuy nhiên, một số nhà phân tích lo ngại đà phục hồi sẽ yếu và bất ổn, do ảnh hưởng từ việc phong tỏa ứng phó Covid-19 kéo dài và không có khả năng chuyển sang một chiến lược hiệu quả hơn. Philippines luôn phụ thuộc vào các biện pháp hạn chế đi lại nghiêm ngặt tại các thành phố then chốt, cửa ngõ tăng trưởng mỗi khi số ca nhiễm Covid-19 gia tăng, đe dọa làm quá tải hệ thống y tế.

FILE PHOTO: A soldier wearing a face mask holds on his weapon as he guards an empty street following the lockdown imposed to contain the coronavirus disease (COVID-19) in Manila, Philippines, April 24, 2020. REUTERS/Eloisa Lopez

Binh sĩ quân đội đứng gác trên một tuyến phố ở thủ đô Manila, Philippines, ngày 24/4/2020, trong thời gian áp lệnh phong tỏa để ứng phó Covid-19. Ảnh: Reuters.

Sai lầm ở đâu

Philippines nguy cơ từ “hổ châu Á” trở lại thành “cọp ốm” không hoàn toàn chỉ do đại dịch Covid-19.

Trước hết, bản thân mô hình kinh tế của Philippines bộc lộ yếu điểm là dễ tổn thương khi dịch bệnh bùng phát. Kinh tế Philippines dựa vào sự vận động của người dân nhưng các động lực của tăng trưởng như dịch vụ, du lịch và kiều hối đều chịu ảnh hưởng tiêu cực từ biện pháp phong tỏa và niềm  tin của người tiêu dùng suy giảm. Hoạt động đi lại quốc tế lao dốc, du lịch “đứng im” và hạn chế di chuyển trong nước khiến lĩnh vực bán lẻ nhà hàng và khách sạn điêu đứng. 

Một điều may mắn là lĩnh vực thuê ngoài quy trình kinh doanh (BPO) đang cho thấy sự bền bỉ - dù những thị trường chính vẫn đang bị ảnh hưởng nặng từ Covid-19, buộc lĩnh vực phải nhanh chóng nâng cao trình độ và điều chỉnh để đón lấy những cơ hội xuất hiện trong điều kiện bình thường mới.

Thứ hai, cách Philippines ứng phó đại dịch cũng có vấn đề. Phong tỏa sẽ tốt nếu biện pháp này giúp một quốc gia có thêm thời gian để củng cố hệ thống y tế, hệ thống truy vết và xét nghiệm - có hiệu quả hơn trong kiểm soát đại dịch.

Tuy nhiên, nếu thất bại trong củng cố những phương án trên, quốc gia đó đã lãng phí thời gian phong tỏa. Đây có vẻ là trường hợp của Philippines – đang là một trong những quốc gia có thời gian phong tỏa trong đại dịch dài nhất thế giới nhưng lại không thể làm phẳng đường cong Covid-19.

Philippines đầu tháng 8 tiếp tục hướng đến một đợt phong tỏa cứng nữa và vẫn đang cố tìm ra chiến lược kiểm soát hiệu quả trong bối cảnh lo ngại ngày càng tăng vì biến chủng Delta đã lây lan ra khắp Đông Nam Á. 

asean-gdp-growth-update-for-br-8702-7080

Tăng trưởng GDP qua các năm tại một số nền kinh tế ASEAN.

Philippines dường như mắc kẹt với việc “bật, tắt” phong tỏa – hành động gây thiệt hại nghiêm trọng cho nền kinh tế và sẽ tạo ra những dự báo tiêu cực nếu Covid-19 còn bùng phát trong tương lai.

Nếu Delta cùng những biến chủng tiềm ẩn khác là những mối đe dọa ngắn hạn, sự thiếu biện pháp kiểm soát hiệu quả có thể khiến Philippines trở lại dùng đến phương án cuối cùng là hạn chế đi lại nghiêm ngặt.

Trong khi đó, Philippines chỉ có 2 tháng chuyển giao xã hội trong 16 tháng phong tỏa được triển khai tính đến giữa năm 2021. Tất cả những điều này gây áp lực lên một dân số đã mệt mỏi còn phải quay cuồng vì suy thoái sâu, chuyển đổi việc làm và rủi ro dài hạn đến phát triển con người. Hỗ trợ chuyển giao xã hội thấp trong bối cảnh thất nghiệp và đói kém gia tăng sẽ làm suy yếu khả năng tuân thủ biện pháp hạn chế đi lại.

Thứ ba, Philippines còn bị ảnh hưởng vì sự trì hoãn trong tiêm chủng vaccine, ban đầu chỉ bị cản trở  bởi các vấn đề về thực hiện và cung ứng nhưng về sau càng thêm nghiêm trọng vì chần chừ.

Đó chính là tất cả những điều có thể làm trì hoãn đà phục hồi tại Philippines.

Hướng đi đúng đắn

Có nhiều bài học rõ ràng đến từ những trải nghiệm của Philippines và các quy định mới xuất hiện khác trên thế giới. Để có đà phục hồi kinh tế tốt hơn, Philippines cần giải quyết hàng loạt vấn đề chính sách.

Philippines cần xây dựng chiến lược kiểm soát hiệu quả hơn, đặc biệt là ứng phó với biến chủng tiềm ẩn, bằng cách củng cố hệ thống truy vết và xét nghiệm. Dựa trên bài học từ những quốc gia khác, hệ thống truy vết và xét nghiệm thường tham gia vào các chiến lược quy mô lớn, hiệu quả để cảnh báo tốt hơn đến công chúng cũng như các lĩnh vực tư nhân về tình trạng lây nhiễm.

Ngoài ra, Philippines cần có hệ thống dữ liệu tích hợp linh động, không phải tách biệt theo từng thành phố, để tăng hiệu quả trong theo dõi. Số liệu này sẽ giúp chính phủ và lĩnh vực tư nhân phối hợp tốt hơn trong triển khai các chiến lược kiểm soát nhằm vào khu vực, cộng đồng dân cư nhất định cần giảm nguy cơ lây nhiễm. Và khác với phong tỏa diện rộng, chiến lược này cho phép nhiều bộ phận của nền kinh tế tiếp tục hoạt động.

covid-in-ncr-for-brookings-3378-16316070

Số ca nhiễm mới Covid-19 tại Vùng thủ đô quốc gia Philippines (NCR) qua các giai đoạn cách ly cộng đồng tăng cường (ECQ), cách ly cộng đồng tăng cường có điều chỉnh (MECQ) và cách ly cộng đồng chung (GCQ). * đồng nghĩa nới lỏng một chút so với biện pháp tương ứng.

Philippines nên củng cố tính hiệu quả và minh bạch trong các biện pháp an sinh xã hội trực tiếp để sớm hỗ trợ cho người nghèo, các hộ gia đình thu nhập thấp vốn chịu ảnh hưởng nặng từ việc ứng phó đại dịch chưa đúng cách. Việc này đòi hòi tái cân bằng ngân sách theo hướng có lợi cho giáo dục, y tế, an sinh xã hội hơn là quá chú trọng vào các dự án cơ sở hạ tầng.

Đây cũng là cơ hội để củng cố hệ thống an sinh xã hội nhằm tạo ra một mạng lưới an toàn và cơ sở dữ liệu bao phủ không chỉ người nghèo mà còn là tầng lớp thu nhập vừa và thấp dễ tổn thương. Mối quan tâm chính ở đây là đưa ra các sáng kiến an sinh xã hội giúp ngăn tầng lớp thu nhập trung bình Philippines trượt vào hố nghèo vì đại dịch hoặc khủng hoảng khác.

Philippines cần tăng tốc tiêm vaccine, bao phủ 70% dân số sớm nhất có thể và tranh thủ hơn nữa sự hỗ trợ từ lĩnh vực tư nhân và xã hội dân sự để cải thiện tình hình, có chiến lược hỗ trợ tốt hơn liên quan chăm sóc sức khỏe toàn dân, toàn diện.

Trong bối cảnh ASEAN đang chật vật ứng phó Delta, những hướng đi trên sẽ giúp Philippines xoa dịu lo ngại về sự sẵn sàng trong ứng phó biến chủng mới, đồng thời củng cố kỳ vọng kinh tế phục hồi. Chỉ như vậy, Philippines mới tránh việc lại trở thành “cọp ốm” của châu Á và dần phục hồi về đà tăng trưởng trước đại dịch.

 

Đăng nhập bằng

Hoặc nhập

Thông báo

Thông báo

Hãy chọn 1 mục trước khi biểu quyết

Thông báo