Chủ nhật, 27/9/2020 | 01:54 GMT+7

Contact

Điện thoại:
(+84) 243 9412852

Email:
info@ndh.vn

Người Đồng Hành là Chuyên trang Thông tin Tài chính của Tạp chí điện tử Nhịp Sống Số theo Giấy phép số 197/GP-BTTTT do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 19/04/2016. Ghi rõ nguồn “Người Đồng Hành” khi phát hành lại thông tin từ cổng thông tin này.

BĐS khu công nghiệp 20 năm thị trường chứng khoán Việt Nam 25 năm Việt - Mỹ Kết quả kinh doanh quý II/2020 EVFTA có hiệu lực
Thứ tư, 9/9/2020, 18:00 (GMT+7)

Doanh nghiệp Nhật Bản 'xếp hàng' nhận trợ cấp để rời Trung Quốc

Đỗ Hiền (Theo Nikkei Asian Review) Thứ tư, 9/9/2020, 18:00 (GMT+7)

Chỉnh phủ Nhật Bản ghi nhận sự quan tâm ngày càng tăng của doanh nghiệp đối với các chương trình trợ cấp giúp chuyển hoạt động sản xuất khỏi Trung Quốc bởi tình hình đại dịch Covid-19 đã cho thấy rủi ro của việc chuỗi cung ứng tập trung quá nhiều vào một khu vực, đặc biệt là Trung Quốc.

Chính phủ Nhật Bản dự chi 220 tỷ yên (2,7 tỷ USD) cho chương trình phát triển ngành sản xuất nội địa, trích từ ngân sách tài khóa bổ sung trong năm 2020. Trong đợt xét duyệt đầu tiên kết thúc vào tháng 6, chính phủ Nhật đã phê duyệt 57 dự án trong số 90 đơn đăng ký với tổng giá trị hỗ trợ 57,4 tỷ yên (540 triệu USD).

Đến vòng xét duyệt thứ 2 kết thúc vào tháng 7, số đơn đăng ký Nhật Bản nhận được đã tăng vọt lên 1.670 hồ sơ, với số tiền đề nghị hỗ trợ ước tính 1.760 tỷ yên (16 tỷ USD), cao gấp 11 lần so với phần còn lại của ngân sách dự kiến. Danh sách doanh nghiệp nhận được hỗ trợ sẽ được phê duyệt lần cuối vào tháng 10, sau khi bản kế hoạch của họ được xem xét bởi các chuyên gia độc lập.

Chính phủ Nhật Bản hiện không có kế hoạch bổ sung thêm ngân sách cho chương trình, song một số ứng viên có tiềm năng kế nhiệm ông Shinzo Abe trên cương vị thủ tướng đã đề cập đến các biện pháp đa dạng hóa chuỗi cung ứng. Cho đến nay, khoảng 30 doanh nghiệp Nhật Bản đã được phê duyệt nhận hỗ trợ từ chương trình trị giá 23,5 tỷ yên (220 triệu USD) riêng biệt để chuyển sản xuất sang khu vực Đông Nam Á.

A textile factory in the Chinese city of Qingdao, Shandong Province. Many Japanese textile companies applied for the government's relocation subsidies in the first round.   © Reuters

Một nhà máy dệt may tại Thanh Đảo, tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc. Ảnh: Reuters.

Chương trình trợ cấp áp dụng cho những doanh nghiệp sản xuất các loại hàng hóa quan trọng đối với công tác y tế cộng đồng hoặc những ngành có hoạt động sản xuất phần lớn tại một số quốc gia cụ thể. Nhiều dự án được hỗ trợ chuyển sản xuất trong vòng xét duyệt đầu tiên đều là doanh nghiệp sản xuất khẩu trang hoặc trang thiết bị y tế. Chương trình hỗ trợ tài chính giúp chi trả một phần chi phí di chuyển sản xuất, cao nhất là 15 tỷ yên (140 triệu USD) mỗi dự án.

Công ty Ace Japan thuộc nhóm doanh nghiệp nhận được trợ cấp đợt đầu. Ngay mùa hè năm tới, công ty sẽ khởi công xây dựng nhà máy tại tỉnh Yamagata nhằm sản xuất nguyên liệu mà trước đây công ty chủ yếu nhập khẩu từ Trung Quốc. Các yếu tố trong đó có quy định khắt khe về môi trường vốn đã khiến công ty gặp khó khăn trong việc đưa hàng hóa sản xuất từ Trung Quốc nhập về nước, nay càng trở nên phức tạp hơn do đại dịch.

Trong khi đó, Iris Ohyama, một công ty khác cũng được nhận trợ cấp đợt đầu, đã dùng tiền nhận được để bắt đầu hoạt động sản xuất khẩu trang ngay tại Nhật Bản nhằm đa dạng hóa địa điểm sản xuất ngoài 2 nhà máy tại Quý Châu và Đại Liên ở Trung Quốc.

Còn công ty sản xuất găng tay cao su Showa Glove lên kế hoạch sản xuất tại Nhật Bản từ đầu mùa xuân năm 2023 nhằm thay thế khoảng 10% sản phẩm nhập khẩu. Công ty đồng thời cũng bán găng tay sản xuất ở nước ngoài, chủ yếu ở Malaysia, tuy nhiên đại dịch đã ảnh hưởng không nhỏ làm gián đoạn chuỗi cung ứng của công ty.

Chính phủ Nhật Bản tung ra chương trình trợ cấp nhằm thu hút các doanh nghiệp đưa hoạt động sản xuất về quê hương như một cách ứng phó với nhiều cuộc khủng hoảng khác. Trước đây, Nhật Bản cũng từng có chương trình tương tự khi nước này phải đối mặt với thảm họa động đất sóng thần hồi tháng 3/2011. Khi đó, chương trình nhận được 750 bộ hồ sơ xin hỗ trợ của doanh nghiệp; 250 hồ sơ được chấp thuận và 200 tỷ yên (gần 1,9 tỷ USD) đã được giải ngân. Tuy nhiên việc doanh nghiệp Nhật Bản đưa sản xuất về quê hương không diễn ra được lâu bởi khi đó tỷ giá đồng yên quá cao khiến cho chi phí sản xuất trong nước tăng vọt.

Lần này, mọi chuyện đã khác. Đồng yên giảm giá, cùng với việc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung đang trở nên căng thẳng, khiến an ninh kinh tế Nhật trở thành yếu tố được quan tâm hơn bao giờ hết.

“Chính sách bảo hộ rất phổ biến kể cả từ trước khi đại dịch Covid-19 bùng phát, tuy nhiên cú sốc từ đại dịch khiến cho xu thế này càng trở nên mạnh mẽ hơn”, giáo sư kinh tế Yasuyuki Todo tại Đại học Waseda, Tokyo, cho hay.

Đại diện của một trong những doanh nghiệp được nhận hỗ trợ của chính phủ thậm chí còn cho biết họ “đã quyết định chuyển hoạt động sản xuất về trong nước ngay cả khi không có chính sách hỗ trợ”.

Các hồ sơ được phê duyệt hỗ trợ cũng là những dự án có tính đến việc đa dạng hóa mạng lưới sản xuất để tăng cường khả năng đảm bảo trong trường hợp khẩn cấp, không đơn giản là chỉ dừng lại ở việc đóng cửa hoạt động tại nước ngoài và chuyển sản xuất về nước.

Thêm vào đó, Trung Quốc đã mất dần sức hấp dẫn với tư cách là một địa điểm sản xuất khi chi phí lao động ở đây tăng lên. Theo khảo sát năm 2019 của Hiệp hội Xúc tiến Thương mại Nhật Bản (JETRO), nếu chi phí sản xuất tại Nhật Bản được tính là 100 điểm, chi phí sản xuất tại Trung Quốc ước tính 80 điểm còn Việt Nam cũng đang ở mức 74 điểm.

Ngoài việc đưa sản xuất về nước, nhiều doanh nghiệp Nhật Bản cũng đã xem xét tới việc chuyển hoạt động sang các quốc gia khác. Đơn cử, Iris Ohyama dự định mở nhà máy sản xuất khẩu trang ở cả Mỹ, Pháp và Hàn Quốc để mở rộng cơ cấu sản xuất vốn trước đây chỉ tập trung tại Trung Quốc ra toàn thế giới.

Các công ty “nên đối phó với tình trạng phụ thuộc quá nhiều vào Trung Quốc bằng cách tăng cường việc đa dạng hóa trong quá trình toàn cầu hóa của mình”, giáo sư Todo khẳng định.

 

Đăng nhập bằng

Hoặc nhập

Thông báo

Thông báo

Hãy chọn 1 mục trước khi biểu quyết

Thông báo