Chủ nhật, 28/11/2021 | 01:19 GMT+7

Contact

Điện thoại:
(+84) 243 9412852

Email:
info@ndh.vn

Người Đồng Hành là Chuyên trang Thông tin Tài chính của Tạp chí điện tử Nhịp Sống Số theo Giấy phép số 197/GP-BTTTT do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 19/04/2016. Ghi rõ nguồn “Người Đồng Hành” khi phát hành lại thông tin từ cổng thông tin này.

Kết quả kinh doanh quý III/2021 Một thập kỷ của ngành ngân hàng Cuộc khủng hoảng thanh khoản tại Evergrande Lạm phát - mối lo mới của thị trường thế giới
Chủ nhật, 24/10/2021, 14:51 (GMT+7)

Tăng trưởng xuất khẩu thủy sản phụ thuộc rất lớn vào gỡ 'thẻ vàng'

Theo Hải Quan Online Chủ nhật, 24/10/2021, 14:51 (GMT+7)
Cá ngừ xuất khẩu sang EU bị tác động giảm sâu. Ảnh: T.H

Cá ngừ xuất khẩu sang EU bị tác động giảm sâu. Ảnh: T.H

Nguyên liệu hải sản nhập khẩu cao tăng

Ngày 23/10 - tròn 4 năm sau khi thủy sản Việt Nam bị Ủy ban châu Âu (EC) rút “thẻ vàng” IUU- Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) đã tổ chức hội nghị đánh giá việc thực hiện gỡ thẻ vàng của doanh nghiệp hải sản.

Tại hội nghị, nêu bức tranh về xuất khẩu thủy sản trong 5 năm qua 2016-2021, bà Lê Hằng, Phó Giám đốc Trung tâm VASEP.PRO cho rằng, mức tăng trưởng cao của thủy sản năm 2017 tăng trưởng gần 18%, nhưng những năm sau đó tăng trưởng xuất khẩu hải sản giảm dần.

Đối với hải sản, năm 2018 trở lại đây thị trường tăng trưởng âm ngày một tăng. Từ 2 thị trường năm 2017 tăng lên 4 thị trường năm 2018, đến nay chỉ còn thị trường Mỹ tăng trưởng dương. Cá ngừ chiếm 23% tổng sản phẩm xuất khẩu thủy sản năm 2017, đến nay tỷ trọng này chỉ còn 18%.

Đáng chú ý, nguồn nguyên liệu nhập khẩu hải sản tăng cao theo từng năm, với mức từ 731 triệu USD năm 2016, lên 1,4 tỷ USD năm 2020 và 1,2 tỷ USD trong 9 tháng năm 2021. Trong đó, các mặt hàng nhập khẩu chế biến xuất khẩu tăng cao nhất là cá ngừ, bạch tuộc...

Theo phân tích của các chuyên gia, bức tranh xuất khẩu hải sản khả quan, nhưng nguồn nhập khẩu cũng rất lớn. Qua đó, cho thấy những khó khăn về nguồn nguyên liệu chế biến XK thủy, hải sản của các doanh nghiệp Việt Nam.

Xuất khẩu thủy sản sang EU từ năm 2017-2021 tăng trưởng giảm dần, đặc biệt đối với hải sản. Do đó, để gia tăng xuất khẩu, doanh nghiệp phải chủ động được nguồn nguyên liệu chế biến. Chẳng hạn, mặt hàng nghêu không phải nhập khẩu, không nằm trong IUU, các doanh nghiệp đã chủ động được nguồn nguyên liệu trong nước nên vẫn duy trì được mức tăng trưởng xuất khẩu cao, với mức gần 60% trong 9 tháng năm 2021.

Theo dự báo của VASEP, trong tháng 10, xuất khẩu thủy sản sẽ tiếp tục giảm so với cùng kỳ năm 2020, với mức giảm 20-25%. Thủy sản xuất khẩu cả năm sẽ nỗ lực phấn đấu bằng mức của năm 2020 là 8,4 tỷ USD.

Các doanh nghiệp và các cơ quan quản lý đều khẳng định, nếu Việt Nam sớm gỡ được thẻ vàng IUU, doanh nghiệp xuất khẩu, thủy sản sẽ tận dụng được các ưu đãi thuế quan và thay đổi thể chế từ EVFTA, cơ hội phục hồi và hướng tới mục tiêu tăng xuất khẩu thủy sản sang thị trường EU tới 1,2 - 1,4 tỷ USD trong những năm tới là hoàn toàn khả thi.

Xử lý nghiêm tàu cá vi phạm

Đánh giá kết quả sau 4 năm khắc phục thẻ vàng IUU, ông Nguyễn Hoài Nam, Phó Tổng thư ký VASEP cho biết, gần 100 nhà máy chế biến hải sản đã tham gia cam kết sử dụng nguyên liệu chế biến được khai thác hợp pháp, đặc biệt là nhóm các doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu cá ngừ; lắp đặt thiết bị giám sát hành trình trên tàu cá có chiều dài từ 15 mét trở lên có tín hiệu trên hệ thống giám sát hành trình đối với trên 27.000 tàu.

Với kết quả vào cuộc của Chính phủ, của các bộ, ngành, sự nỗ lực của các doanh nghiệp hải sản, Ban quản lý các cảng cá, ngư dân... sau gần 4 năm triển khai thực hiện, phía EC đã đánh giá cao và ghi nhận sự cam kết, quyết tâm chính trị, nỗ lực của Việt Nam trong triển khai các giải pháp chống khai thác IUU. EC cũng khẳng định Việt Nam đã có nhiều tiến bộ và đang đi đúng hướng; ghi nhận và đánh giá cao thiện chí, tinh thần hợp tác, sự minh bạch và trung thực của Việt Nam trong việc cung cấp thông tin, trao đổi giữa hai bên về kết quả triển khai chống khai thác IUU.

Bà Phan Thị Huệ, Vụ trưởng Vụ Pháp chế thanh tra, Tổng cục Thủy sản cho biết, từ khi bị "thẻ vàng", EC đã tổ chức 2 đợt kiểm tra thực tế tại Việt Nam vào tháng 5/2018 và tháng 11/2019, năm 2020 có 2 lần trao đổi trực tuyến.

Qua các lần kiểm tra, trao đổi trên, EC đánh giá cao và thiện chí hợp tác, thông tin cung cấp minh bạch và trung thực của Việt Nam; khung pháp lý được hoàn thiện kịp thời. Kết quả triển khai các quy định về chống khai thác IUU đã có sự chuyển biến hơn so với trước như kết quả lắp đặt thiết bị giám sát hành trình trên tàu cá, đánh dấu tàu cá đã có sự tiến bộ rõ rệt.

Nhận định mới nhất của EC đánh giá Việt Nam đã hoàn thiện khung pháp lý tốt, nhưng việc thực thi pháp luật là một trong những tồn tại yếu nhất. Bởi số lượng tàu cá vi phạm về khai thác IUU bị xử phạt còn nhiều. Năm 2020, các cơ quản lý đã xử phạt xử phạt 2.700 vụ; từ đầu năm 2021 đến nay, có 1.500 lượt tàu cá vi phạm bị xử lý.

Thương tá Nguyễn Đình Phúc, đại diện Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển cho rằng, một số ngư dân thực thi quy định pháp luật còn rất hạn chế. Thậm chí có trường hợp ngư dân có ý định khai thác hải sản trái phép trên vùng biển nước ngoài, khi bị Cảnh sát biển cảnh báo, ngăn chặn, họ quay lại tấn công Cảnh sát biển. "Trường hợp này, chúng tôi sẽ củng cố hồ sơ, xem xét khởi tố để xử lý nghiêm"- Thương tá Nguyễn Đình Phúc nhấn mạnh.

Bà Phan Thị Huệ cho rằng, thời gian tới, cần phải khắc phục những hạn chế trong chuỗi thực hiện sản xuất, chế biến hải sản từ cơ quan quản lý nhà nước, đến doanh nghiệp, người dân. Trong đó, doanh nghiệp là mắt xích quan trọng nhất. Ngày 27/10 tới đây, EC sẽ tiếp tục kiểm tra việc khắc phục thẻ vàng của Việt Nam bằng hình thức trực tuyến.

Hiện các đơn vị có liên quan đang tiếp tục khắc phục các hạn chế mà EC khuyến nghị, phấn đấu gỡ thẻ vàng trong năm 2022 theo đúng chỉ đạo của Thủ tướng.

"Ngày 23/10/2017, EC cảnh báo “thẻ vàng” đối với hoạt động khai thác IUU và đưa ra 9 khuyến nghị yêu cầu Việt Nam cần phải thực hiện để chống khai thác IUU, gỡ “thẻ vàng”.

EU là đối tác quan trọng đối với xuất khẩu thủy sản Việt Nam, với mức tăng trưởng rất cao. Tuy nhiên, 4 năm gần đây, xuất khẩu hải sản đã giảm sâu từ 1,5 tỷ USD USD 2017 xuống 1,3 tỷ USD năm 2020.

Nếu không quyết tâm gỡ “thẻ vàng”, trong trường hợp bị EC phạt "thẻ đỏ", tác động trước mắt và trực tiếp nhất đối với thủy sản Việt Nam sẽ là lệnh cấm thương mại của EC. Khi đó, ước tính ngành thủy sản Việt Nam sẽ tổn thất khoảng 480 triệu USD mỗi năm nếu mất thị trường EU; sản lượng thủy sản bị thu hẹp khoảng 30%..."

Theo bà Nguyễn Thị Thu Sắc, Phó Chủ tịch VASEP, Chủ tịch Ủy ban Hải sản.

 

Đăng nhập bằng

Hoặc nhập

Thông báo

Thông báo

Hãy chọn 1 mục trước khi biểu quyết

Thông báo