Thứ năm, 26/5/2022 | 21:49 GMT+7

Contact

Điện thoại:
(+84) 243 9412852

Email:
info@ndh.vn

Người Đồng Hành là Chuyên trang Thông tin Tài chính của Tạp chí điện tử Nhịp Sống Số theo Giấy phép số 197/GP-BTTTT do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 19/04/2016. Ghi rõ nguồn “Người Đồng Hành” khi phát hành lại thông tin từ cổng thông tin này.

Ngày ấy - Bây giờ Bí mật đồng tiền Căng thẳng Nga - Ukraine ĐHĐCĐ 2022 Kết quả kinh doanh quý I/2022
Chủ nhật, 3/4/2022, 07:37 (GMT+7)

Tỷ phú đứng sau đế chế game Playrix đang vật lộn vì xung đột Nga-Ukraine như thế nào?

Đỗ Hiền (Theo Forbes) Chủ nhật, 3/4/2022, 07:37 (GMT+7)

Sáng 24/2, tin nhắn từ một trong những nhân viên quản lý văn phòng Playrix tại Ukraine đã đánh thức Igor Bukhman. Tin nhắc chỉ vỏn vẹn mấy chữ “Bắt đầu rồi!” cùng hình ảnh gia đình người này đang trong hầm trú ẩn để tránh khỏi các cuộc pháo kích của Nga.

Igor Bukhman lập tức bật TV và lướt qua các ứng dụng tin tức trên điện thoại. “Chúng tôi không thực sự tin rằng nó sẽ xảy ra", vị tỷ phú đứng sau đế chế game Playrix với hàng nghìn nhân viên đang làm việc ở cả Nga và Ukraine cho biết. Trong khi Igor Bukhman còn chưa hết sốc, các nhân viên người Ukraine đang làm việc tại Playrix đã lập tức phản ứng.

Những cuộc thảo luận về việc sơ tán và quyên góp viện trợ bùng nổ trong các phòng chat nhóm của nhân viên Playrix. “Chúng tôi không trực tiếp nhúng tay vào. Họ (các nhân viên) bắt đầu phản ứng nhanh hơn nhiều so với chúng tôi", Igor Bukhman chia sẻ về phản ứng của các nhân viên người Ukraine đang trong vùng chiến sự. “Tôi biết về các quyết định và cung cấp các nguồn lực, nhưng ở thời điểm đó, tôi đã nghĩ rằng mọi việc sẽ sớm kết thúc chỉ trong vài ngày".

Igor Bukhman cùng em trai, cũng là nhà đồng sáng lập của Playrix đã lập tức đưa ra kế hoạch phản ứng. "Công ty của chúng tôi có doanh thu lớn, nhưng chúng tôi chỉ có hai người. Tất nhiên là có ban quản lý, nhưng họ làm việc ở bộ phận trò chơi. Chúng tôi không hề có kế hoạch dự phòng nào cả", ông nói. 

Vài giờ sau khi cuộc xung đột quân sự bùng phát, hai anh em nhà Bukhman đã cho phép các nhân viên người Ukraine được nghỉ phép có lương. Hai ngày tiếp theo, họ thiết lập đường dây nóng giúp nhân viên sơ tán, và trong 2 ngày tiếp sau nữa, họ trả thêm 1 tháng lương cho toàn bộ 4.000 nhân viên của Playrix để không chỉ trấn an những nhân viên Ukraine đang trong vòng chiến sự mà cả những người lao động Nga đang bị ảnh hưởng vì đồng rúp mất giá.

Nhưng rất nhanh, rắc rối lại tới. Những cuộc tranh luận gay gắt giữa các nhân viên người Nga và người Ukraine bắt đầu nổ ra trong các phòng chat nhóm của nhân viên Playrix. Vài ngày tiếp theo, chúng bùng phát thành “sự thù hận không thể kiểm soát”. Các nhân viên phụ trách đã cố gắng xóa bỏ những bài đăng về chiến tranh, trước khi buộc phải đóng hoàn toàn các kênh chat này.

capture-1-jpg96-2816-1648946235.jpg

Tỷ phú Igor Bukhman. Ảnh: Levon Biss/Forbes

Cuộc di tản khỏi Nga và Ukraine

Playrix và hai anh em nhà đồng sáng lập Bukhman đang phải đối mặt với tình thế khó khăn, và họ không phải là những người duy nhất rơi vào tình huống này. Nhiều doanh nhân đã tìm đến Nga và Ukraine trong những năm gần đây để tận dụng nguồn tài năng công nghệ giá rẻ. Và giờ đây, tất cả đều đang mắc kẹt trong cuộc xung đột quân sự giữa hai quốc gia.

Grammarly đã mở văn phòng với 128 máy trạm ở Kyiv vào năm 2020. Snapchat và Lyft cũng có văn phòng ở đó, trong khi Ring thuộc sở hữu của Amazon đang thuê hơn 1.000 nhà thầu ở thủ đô Ukraine. IPG Photonics, Ubisoft và công ty phát triển trò chơi Wargaming thì có các văn phòng lớn ở Moscow.

Sau khi xung đột bùng phát, nhiều chuyên gia công nghệ Ukraine đã gia nhập đội quân 3,7 triệu người tản cư sang các nước láng giềng. Đồng thời, hàng chục nghìn nhân viên làm việc trong lĩnh vực công nghệ Nga - những người phản đối chiến tranh hoặc nhận thấy rằng các lệnh trừng phạt và hạn chế internet của Nga khiến họ không thể tiếp tục làm việc - đã chuyển đến Armenia, Gruzia và Thổ Nhĩ Kỳ. Về phần mình, tỷ phú Igor Bukhman không có kế hoạch rút khỏi Nga nhưng cho biết Playrix đã giúp khoảng 10% trong số 1.500 nhân viên người Nga của mình chuyển ra nước ngoài.

Trái với Playrix, nhiều công ty công nghệ khác đã phải đưa ra một quyết định khó khăn hơn. Công ty phần mềm JetBrains của Cộng hòa Séc đã đóng cửa văn phòng tại Nga vào tháng 3. Công ty khởi nghiệp Miro cũng ra quyết định tương tự và chấm dứt hợp đồng lao động với các nhân viên Nga không đồng ý chuyển tới quốc gia khác dưới dự hỗ trợ của công ty.

“Có một cuộc di cư của các công ty công nghệ khỏi Nga, khi kinh tế bị tác động và việc ở lại nước này cũng không an toàn", Mikhail Mizhinsky, Giám đốc điều hành của Relocode, một công ty có trụ sở tại London, cho biết.

Nga đang cố gắng ngăn chặn tình trạng chảy máu chất xám bằng việc giảm thuế, miễn thuế thu nhập cho các công ty công nghệ và nhân viên của họ trong ba năm. Chính phủ cũng hứa hẹn rằng các nhân viên công nghệ sẽ được miễn nghĩa vụ quân sự. Nhưng khi các lệnh trừng phạt từ phương Tây gia tăng và Nga đóng cửa không phận, những lời hứa hẹn này có lẽ không đủ để thuyết phục bất kỳ ai ở lại.

Người Do Thái hay người Nga?

Kể từ khi hai anh em nhà Bukhman chuyển trụ sở Playrix tới Dublin vào năm 2013, công ty phát triển trò chơi này đã tự quảng bá mình là một công ty quốc tế, dù rằng ngôn ngữ chính được sử dụng tại đây vẫn là tiếng Nga. Văn phòng công ty giờ đây nằm cạnh những chi nhánh hay các công ty công nghệ lớn, ví dụ như văn phòng Microsoft Ireland. Đó là một thế giới khác hẳn với nơi Playrix “khai sinh” – phòng ngủ trong căn nhà nhỏ nơi anh em nhà Bukhman cùng lớn lên ở thành phố Vologda (Nga).

Lớn lên trong gia đình Do Thái ở một thành phố hẻo lánh khiến tỷ phú Igor Bukhman cảm thấy mình như một người ngoài cuộc. “Theo một cách nào đó, tôi không cảm thấy mình là người Nga", tỷ phú Igor Bukhman kể lại. “Thật khó để tôi có thể công khai nói rằng mình là người Do Thái. Dù chúng tôi chưa bao giờ phải đối mặt với tình huống bài Do Thái nào, nhưng người lớn luôn dặn chúng tôi phải cẩn thận".

Igor Bukhman bắt đầu học lập trình vào năm 2001 khi đang nghiên cứu toán học ứng dụng tại trường đại học ở quê nhà. Cùng với em trai – khi đó đang học trung học, Igor bắt đầu thiết kế trò chơi và trình bảo vệ màn hình. Cả hai làm mọi thứ trên chiếc máy tính Pentium 100 do ông của họ tặng.

“Chúng tôi khi đó không có đủ tiền để mua một chiếc máy tính", tỷ phú Igor Bukhman nói. “Khi chúng tôi bắt đầu kiếm được tiền, một trong những thứ chúng tôi mua đầu tiên là một chiếc máy tính mới".

capture-2-jpg66-1425-1648946236.jpg

Hai anh em Igor Bukhman (trái) và Dmitri Bukhman. Ảnh: Igor Bukhman

Hai anh em chính thức thành lập Playrix vào năm 2004 và bắt đầu thuê các nhà phát triển tại quê nhà của mình. Từ một công ty chuyên thiết kế các trò chơi đơn giản, Playrix sau đó đã phát triển thành đối tác phát triển trò chơi cho mạng xã hội cho Facebook và tới năm 2009 thì chính thức trở thành công ty chuyên viết các ứng dụng trò chơi miễn phí. Trong quá trình phát triển, Playrix đã mua lại một số công ty phát triển trò chơi độc lập ở Ukraine.

Nhiều trò chơi của Playrix hiện nằm trong danh sách những trò chơi có lượt tải xuống nhiều nhất trên các ứng dụng. Những game này là miễn phí, nhưng thường người chơi sẽ phải trả trung bình khoảng 5 USD mỗi tháng để mở khóa các cấp độ cao hơn hoặc nâng cấp trò chơi. Phần lớn doanh thu 2,7 tỷ USD của Playrix đến thị trường Mỹ, nhưng các trò chơi này cũng thu hút một lượng lớn người dùng ở Trung Quốc.

Những khoản phí này đã giúp Playrix phát triển mà không cần tới bất cứ khoản đầu tư từ bên ngoài nào.

Năm 2016, hai anh em nhà Bukhman nhập cư vào Israel và sau đó chuyển đến London vào năm 2020. Cả hai yêu cầu Forbes ghi quốc tịch của mình là người Israel chứ không phải người Nga trong bảng xếp hạng các tỷ phú USD.

Việc kinh doanh của Playrix đã bùng nổ trong thời kỳ đại dịch, với doanh thu tăng 53% nhờ các hoạt động tiếp thị hiệu quả thu hút một lượng lớn người chơi bị mắc kẹt trong nhà vì dịch bệnh. Hiện Playrix là công ty trò chơi di động lớn thứ tư thế giới (tính theo doanh thu) sau Tencent, NetEase và Activision của Trung Quốc. Khối tài sản ròng của anh em nhà Bukhman, những người cùng sở hữu 96% công ty, đã tăng hơn gấp đôi kể từ năm 2020.

Thế khó của Playrix

Quan điểm của hai anh em nhà Bukhman đã có sự thay đổi đáng kể kể từ khi cuộc xung đột Nga-Ukraine bùng phát tới nay. Trong cuộc nói chuyện đầu tiên với nhân viên sau khi xung đột bùng phát, tỷ phú Dmitri Bukhman tuyên bố Playrix là công ty “phi chính trị”. Bốn ngày sau, khi họ công bố khoản tiền lương bổ sung cho nhân viên của mình, cả hai đã gọi cuộc chiến là một “thảm kịch lớn đối với tất cả mọi người, bao gồm cả công ty của chúng tôi.” Cả hai kêu gọi chấm dứt cuộc chiến, nói rằng “bạo lực không bao giờ có thể là giải pháp cho một vấn đề”.

Nhưng điều này là không đủ đối với một số nhân viên Playrix, những người đã cho rằng tuyên bố này là quá muộn và không đủ mạnh mẽ. “Trong 5 ngày, Playrix thậm chí còn không gọi những gì đang xảy ra là chiến tranh", một nhân viên giấu tên người Ukraine cho biết. “Điều đó khiến tôi thực sự tức giận.”

Việc đóng cửa các phòng trò chuyện nhóm của Playrix cũng khiến nhiều nhân viên thất vọng. Đối với nhiều nhân viên Ukraine, đây là phương tiện duy nhất để họ liên lạc với các đồng nghiệp ở Nga và Ireland.

Một nhà phát triển game của Playrix, người hiện vẫn đang bám trụ tại quê hương Kharkiv (Ukraine) cho biết anh vô cùng tức giận khi chứng kiến công ty xóa các bài đăng về vấn đề Ukraine. Anh nói rằng mình có thể hiểu tại sao Playrix muốn hạn chế các thảo luận chính trị gay gắt, “nhưng khi nó là một quan điểm chính trị là một chuyện, còn khi nó trở thành một cuộc chiến thì lại là chuyện khác.” Người này sau đó đã quyết định bỏ việc để phản đối các hành động của Playrix.

Những nhân viên khác cũng đã có kế hoạch của mình. Một nhân viên lâu năm của Playrix, người đã chọn ở lại Ukraine khi xung đột bùng phát, nói rằng cô sẽ nộp đơn xin thôi việc khi mọi thứ ổn định lại. “Quan điểm của công ty đã trở nên rõ ràng: ‘Chúng tôi sẽ đưa bạn ra khỏi đất nước, nhưng nếu ai đó muốn ở lại và giúp đỡ hoặc đấu tranh cho tự do của họ, đừng mong đợi bất kỳ sự giúp đỡ nào’". cô nói.

Về phần mình, hai anh em nhà Bukhman đã ghi nhận phản hồi của các nhân viên rằng họ nên có lập trường mạnh mẽ hơn. “Trên mạng xã hội, Dmitri và tôi bày tỏ sự ủng hộ của chúng tôi đối với Ukraine bằng những từ ngữ mà chúng tôi có thể sử dụng", Igor viết cho nhân viên vào ngày 4 tháng 3. “Nhưng chúng tôi có 16 văn phòng và 1.500 nhân viên ở Nga. Chúng tôi không thể làm gì hơn bởi chúng tôi phải trách nhiệm với toàn bộ các nhân viên và gia đình của chúng tôi".

Sau những băn khoan ban đầu, Playrix giờ đây có vẻ đã tự tin hơn với lập trường của mình. Trong thông báo hôm 11/3, Playrix cho biết họ sẽ quyên góp 500.000 USD cho Hội Chữ thập đỏ Ukraine. Một phòng chat nhóm của nhân viên đã được mở lại và các quy tắc đã được nới lỏng.

Dù vậy, mọi thứ vẫn còn lâu mới hoàn hảo. Bukhman biết rằng sẽ còn có nhiều nhân viên tiếp tục nghỉ việc. Các nhà quản lý của Playrix thậm chí đang làm việc để tìm ra các cách giảm thiểu mức độ tương tác giữa các nhân viên người Ukraine và người Nga. Nó không phải là một công thức cho sự hài hòa, nhưng ở thời điểm này, nó là cách thức khả dĩ nhất là hai anh em tỷ phú này có thể làm được. “Chúng tôi sẽ không thể tiếp tục làm việc theo cách chúng tôi đã làm trước đây" Bukhman nói, “nhưng tôi nghĩ chúng tôi sẽ có thể tiếp tục làm việc ở Ukraine".

 

Đăng nhập bằng

Hoặc nhập

Thông báo

Thông báo

Hãy chọn 1 mục trước khi biểu quyết

Thông báo