Thứ tư, 29/12/2021, 09:21 (GMT+7)

Những mặt hàng 'dậy sóng' thị trường năm 2021

Covid-19 ảnh hưởng lớn đến kinh tế thế giới, làm đứt gãy chuỗi cung ứng, khiến giá nhiều mặt hàng nhảy múa, gây khó cho người sản xuất. Tuy vậy, 2021 cũng là năm ghi nhận nhiều mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam "vượt bão" như hồ tiêu, gỗ, hàng dệt may… để đạt mục tiêu đề ra, thậm chí vượt cả kim ngạch năm trước đó.

Cuối tháng 7, nhiều nông dân Đồng Nai rơi vào cảnh khốn đốn khi phải thiêu hủy gà vì hết chỗ chứa, trong bối cảnh Covid-19 làm đứt gãy chuỗi cung ứng. Khi ấy, giá gà trắng chỉ còn 5.000-6.000 đồng/kg, tương đương với giá bán lẻ 1-2 quả trứng. Cùng cảnh với gà, giá heo hơi tại một số tỉnh thành chỉ còn 30.000 đồng/kg vào hồi tháng 10, thấp nhất trong hơn 2 năm.

Trong khi đầu ra chạm đáy, chi phí cho thức ăn chăn nuôi lại liên tục tăng. Tính từ đầu năm tới nay, giá nhiều loại đã trải qua 9 lần tăng giá. Giá cám heo là 282.000-320.000 đồng/bao 25 kg, thức ăn gia súc, gia cầm hỗn hợp 300.000-310.000 đồng/bao 25 kg. 

Bình quân mỗi đợt giá tăng 7.000-8.000 đồng/bao 25 kg. Cơn bão giá cũng ghi nhận ở mặt hàng phân bón. Ure cao hơn thời điểm đầu năm khoảng 50%; DAP tăng hơn 60%.

Nguyên nhân khiến giá phân bón tăng là giá nông sản thế giới liên tục đi lên, kết hợp với tình hình thời tiết thuận lợi đã thúc đẩy sản xuất nông nghiệp phát triển, kèm theo đó là nhu cầu phân bón.

Trong khi đó, Covid-19 khiến giá heo hơi, giá gia cầm lao dốc, nông sản ở nhiều tỉnh thành ùn ứ vì không thể tiêu thụ được. Thêm vào đó, giá vật tư nông nghiệp cao đẩy chi phí sản xuất đi lên khiến nông dân, doanh nghiệp lao đao.

Với 24.000 đồng, người tiêu dùng mua được gần 1,5 lít xăng vào đầu năm nhưng cuối năm chỉ còn 1 lít bởi mặt hàng này đã tăng hơn 40%.

Giá xăng RON 95 niêm yết dịp cuối năm ngoái 16.930 đồng/lít nhưng trong đợt điều chỉnh ngày 10/12, giá mặt hàng này gần chạm 24.000 đồng/lít. E5 RON 92 được giao dịch ở mức gần 23.000 đồng/lít. 

Trước đó, trong kỳ điều chỉnh ngày 25/11, giá xăng RON 95 gần 25.000 đồng/lít, mức cao nhất trong hơn 7 năm.

Theo phân tích của Bộ Công Thương, có nhiều nguyên nhân khiến giá xăng dầu thế giới tăng gây ảnh hưởng đến giá trong nước. 

Thứ nhất, giá nhiên liệu như than đá và khí đốt tự nhiên đang tăng vọt ở châu Âu và châu Á, thúc đẩy sự chuyển đổi sang các sản phẩm dầu như dầu diesel và dầu hỏa.

Châu Âu năm nay ghi nhận cuộc khủng hoảng thiếu khí đốt, khiến giá mặt hàng này liên tục lập kỷ mục mới do lo ngại nhu cầu tăng cao trong mùa đông lạnh giá ở Bắc Bán Cầu. 

Trong khi đó, 2 quốc gia ở châu Á là Trung Quốc và Ấn Độ trải qua cuộc khủng hoảng thiếu điện trầm trọng do giá than tăng cao và nguồn cung thiếu hụt. Sau những chính sách can thiệp của chính phủ Trung Quốc như "xả" một phần kho dự trữ và yêu cầu các công ty năng lượng thuộc chính quyền quản lý phải đảm bảo cung cấp than cho mùa đông bằng mọi giá, thị trường than đã ổn định trở lại.

Thứ hai là quyết định của Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và các liên minh (OPEC+) nhằm bám sát kế hoạch chỉ tăng sản lượng 400.000 thùng/ngày vào tháng 11 đã khiến thị trường dầu càng thắt chặt.

Thứ ba, thị trường xăng dầu thế giới thời gian vừa qua chịu ảnh hưởng của việc nhu cầu tăng do kinh tế các nước trên thế giới đang dần hồi phục. Các hoạt động sản xuất, kinh doanh đang khôi phục trở lại khi nhiều nước đã chịu phương án sống chung, thích ứng an toàn với dịch bệnh Covid-19. 

Bên cạnh những tác động từ giá dầu thế giới, các hoạt động kinh tế trong nước khôi phục trở lại khiến nhu cầu xăng tăng cao. Cùng với xăng, giá gas cũng tăng mạnh. Trong tháng 11, giá mặt hàng này gần 500.000 đồng/bình 12 kg, tăng 32,5% so với đầu năm. 

Sau 9 lần tăng liên tiếp, trong tháng 12, mặt hàng này được điều chỉnh xuống 454.000 đồng/bình 12 kg, cao hơn 20,5% so với đầu năm.

Năm nay, giá thép ghi nhận mức kỷ lục. Đỉnh điểm là tháng 6, giá kim loại này lên tới 17,2 triệu đồng/tấn so với 11 triệu đồng/tấn hồi tháng 6/2020. So với thời điểm đầu năm nay, giá thép tăng 14%.

Liên quan đến việc giá mặt hàng thép xây dựng trong nước tăng mạnh, đại diện Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương) cho biết, nguồn nguyên liệu sản xuất đầu vào của sản phẩm thép hiện nay đa phần phải nhập khẩu, như quặng sắt, thép phế liệu, than mỡ luyện cốc, điện cực graphite.

Dự kiến trong năm nay, Việt Nam nhập khoảng hơn 18 triệu tấn quặng sắt cho lò cao, 6-6,5 triệu tấn thép phế liệu cho các lò điện, 6,5 triệu tấn than mỡ luyện cốc.

Cục Công nghiệp cho biết giá nguyên liệu đầu vào của ngành thép phụ thuộc rất lớn vào giá thế giới. Trong thời gian gần đây, giá các nguyên vật liệu sản xuất thép tăng cao đột biến cùng với dịch bệnh, thời gian giao hàng kéo dài...

Giá thép tăng mạnh khiến chủ đầu tư nhà ở, công trình lớn nhỏ gặp khó khăn vì đội vốn, nhiều nhà thầu rơi vào cảnh đang có lời hóa ra lỗ, thậm chí phá sản. Cùng với sắt thép, nhiều vật liệu xây dựng khác như cát, xi măng, gạch đá... cũng rơi vào cảnh té nước theo mưa.

2021 cũng là năm ghi nhận giá vàng cao kỷ lục. Giữa tháng 11, vàng SJC vượt mốc 62.000 đồng/lượng ở chiều bán ra. So với đầu năm, kim loại quý này tăng khoảng 11%.

Nguyên nhân khiến kim loại quý tăng giá đột biến gần đây đến từ lạm phát Mỹ tăng cao. Trong ngắn hạn, lạm phát không thể kéo giảm xuống nhanh nên vàng sẽ được hưởng lợi từ điều này. Vàng vốn là kênh đầu tư được cho là an toàn khi lạm phát cao nên nhiều người tìm đến. Giá vàng trong nước bị ảnh hưởng bởi giá vàng thế giới, cộng với lực mua tăng nên giá nội địa đi lên.

Trên thế giới, nhiều mặt hàng kim loại khác cũng lập đỉnh. Kẽm lập kỷ lục giá 14 năm vào giữa tháng 10 ở mức 3.637,5 USD/tấn trên sàn giao dịch London. Đầu tháng 10, giá nhôm cũng vượt 3.000 USD/tấn, cao nhất kể từ tháng 7/2008. 

Năm 2021, xuất khẩu điều của Việt Nam vượt xa 2020 trong khi nhiều mặt hàng khác cũng “cán đích” so với mục tiêu đề ra. Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, xuất khẩu điều năm nay ước đạt 577.400 tấn, kim ngạch xuất khẩu đạt 3,63 tỷ USD, tăng 13% về giá trị và tăng 12% về lượng so với năm ngoái.

Về hạt tiêu, từ sau năm 2016, kim ngạch xuất khẩu hồ tiêu liên tục tụt dốc dù sản lượng liên tục tăng. Năm 2017 là 1,12 tỷ USD, hai năm tiếp sau lần lượt là 758,8 triệu USD và 722 triệu USD. Năm 2020, kim ngạch xuất khẩu tiêu của Việt Nam chỉ còn 666 triệu USD, thấp hơn cả giá trị xuất khẩu năm 2010.

Tuy nhiên, tính đến hết tháng 10, Việt Nam xuất khẩu được hơn 232.000 tấn hồ tiêu các loại, kim ngạch đạt 783 triệu USD, so với cùng kỳ 2020.

18 năm qua, Việt Nam liên tục đứng vị trí số một toàn cầu về khối lượng hồ tiêu xuất khẩu. Đặc biệt, nhờ diện tích gieo trồng loại cây này tăng mạnh, Việt Nam đã vượt qua Ấn Độ để trở thành nước có diện tích và sản lượng thu hoạch tiêu lớn nhất thế giới. Căn cứ lượng tiêu xuất khẩu các năm trước, trong 2 tháng cuối năm, lượng tiêu xuất khẩu có thể đạt 40.000-45.000 tấn. Với đà tăng giá trên thị trường thế giới như hiện nay, mặt hàng hồ tiêu có khả năng sẽ giành lại được mốc 1 tỷ USD khi kết thúc năm 2021.

Mặc dù chịu ảnh hưởng nặng nề của đại dịch Covid-19 nhưng các doanh nghiệp dệt may đã vượt lên khó khăn, duy trì đà tăng trưởng tốt trong năm 2021, ước đạt 39 tỷ USD, tăng 11,2% so với năm 2020. Con số này cao hơn 0,3% so với năm 2019 khi dịch bệnh chưa diễn ra.

Về gỗ, theo Tổng cục Lâm nghiệp (Bộ Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn), lũy kế 10 tháng đầu năm, trị giá xuất khẩu của gỗ và các sản phẩm liên quan là 12,08 tỷ USD, tăng 23,4% so với cùng kỳ năm trước.

Hai tháng cuối năm thường có kết quả khả quan và có thể đạt 1,2 tỷ USD mỗi tháng. Do đó, ngành gỗ có thể cán đích xuất khẩu 14,5 tỷ USD trong năm nay.

Bài: Đỗ Lan

Thiết kế: Bảo Linh

 

Đăng nhập bằng

Hoặc nhập

Thông báo

Thông báo

Hãy chọn 1 mục trước khi biểu quyết

Thông báo