Thứ ba, 19/10/2021 | 00:33 GMT+7

Contact

Điện thoại:
(+84) 243 9412852

Email:
info@ndh.vn

Người Đồng Hành là Chuyên trang Thông tin Tài chính của Tạp chí điện tử Nhịp Sống Số theo Giấy phép số 197/GP-BTTTT do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 19/04/2016. Ghi rõ nguồn “Người Đồng Hành” khi phát hành lại thông tin từ cổng thông tin này.

Kết quả kinh doanh quý III/2021 Một thập kỷ của ngành ngân hàng Cuộc khủng hoảng thanh khoản tại Evergrande Lạm phát - mối lo mới của thị trường thế giới
Thứ ba, 6/11/2012, 09:16 (GMT+7)

Cấp thiết thành lập công ty mua bán nợ quốc gia

Thứ ba, 6/11/2012, 09:16 (GMT+7)

 

Trong cuộc trao đổi với ĐTCK, TS. Lê Xuân Nghĩa cho rằng, giải quyết nợ xấu là rất cấp thiết, nếu không nền kinh tế Việt Nam sẽ phải trả một cái giá rất đắt. Trong đó, việc thành lập Công ty Mua bán nợ quốc gia (AMC) nên là một ưu tiên.

Hiện có nhiều con số khác nhau về nợ xấu, đâu là con số khiến ông quan ngại?

Thông tin tôi có được là rất khác nhau. Nợ xấu theo báo cáo của các NHTM tính đến cuối tháng 6/2012 là 4,5% tổng dư nợ và đến thời điểm này chênh lệch chút ít, nhưng con số này thấp xa với ước tính của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), vào khoảng 10%. Tuy nhiên, tôi thực sự không quá quan tâm đến những con số này, mà lại chú ý đến lãi ròng trên vốn tự có (ROE) của các ngân hàng suy giảm rất nhanh. Cụ thể, 6 tháng đầu năm 2009 đạt trên 10%, 6 tháng đầu năm 2011 dưới 10%, nhưng 6 tháng đầu năm 2012 chỉ còn 6%. Điều này cho thấy nợ xấu tăng mạnh.

Theo ông, đâu là nguyên nhân lớn nhất gây nên nợ xấu?

Nguyên nhân lớn nhất là do khủng hoảng kinh tế, ngoài ra có trách nhiệm của NHTM quản lý yếu kém, giám sát không chặt chẽ; DN đầu tư liều mạng; nợ xấu từ ngân sách, DN vay vốn ngân hàng để làm công trình cho các địa phương rồi các địa phương không thanh toán lại. Đặc biệt, nợ xấu còn do chính sách tín dụng lúc quá lỏng, lúc lại thắt chặt quá mức.

Có nhiều giải pháp được đưa ra trong việc xử lý nợ xấu, trong đó có vẻ như việc thành lập AMC là khả quan nhất, nhưng cũng đang gặp phải nhiều ý kiến trái chiều. Quan điểm của ông về vấn đề này?

Nợ xấu từ ngân sách ước tính khoảng 35.000 - 40.000 tỷ đồng, hay cũng có con số là 80.000 - 90.000 tỷ đồng. Chắc chắn, ngân sách địa phương không thể đủ trả, trong khi uy tín để phát hành trái phiếu huy động vốn của địa phương là thấp, nên sẽ rất khó khăn nếu ngân sách Trung ương không can thiệp.

Còn dự phòng rủi ro (DPRR) của các ngân hàng ước khoảng 70.000 tỷ đồng. Nhưng cũng không nên trông cậy nhiều, vì phần lớn ngân hàng có nợ xấu cao thì dự phòng rất thấp và ngược lại. Như vậy, không thể sử dụng được 70.000 tỷ đồng để xử lý nợ xấu mà theo tôi, cao nhất chỉ dùng được khoảng 30.000 tỷ đồng.

Nếu nói giá trị tài sản thế chấp lớn không nên lo ngại là chưa chắc đúng, vì giá trị thế chấp đang suy giảm nhanh chóng, chưa kể những tài sản này không có thanh khoản và nếu bán tháo thì giá trị sẽ rất thấp…

Nhà đầu tư nước ngoài có phải là một lựa chọn khả thi trong việc xử lý nợ xấu ngân hàng không, thưa ông?

Không khả thi lắm, bởi việc ngân hàng nước ngoài hay các DN nước ngoài mua lại tài sản của Việt Nam còn vướng nhiều quy định. Ví dụ, luật đã quy định, nếu nhà đầu tư nước ngoài mua lại một lô đất thì sẽ phải chuyển sang quyền thuê dài hạn 50 năm.

Như vậy, nếu Chính phủ muốn nhà đầu tư nước ngoài tham gia vào câu chuyện xử lý nợ xấu thì phải nhanh chóng sửa luật. Đặc biệt, Nhật Bản đang ồ ạt rút vốn khỏi Trung Quốc và chọn Indonesia và Thái Lan là điểm đến đầu tư, Việt Nam cần khẩn trương tranh thủ đón luồng vốn này.

Như vậy, có vẻ như chỉ còn mỗi “cửa” Chính phủ sử dụng ngân sách để xử lý nợ xấu của ngân hàng, DN. Nhưng giả sử việc sử dụng ngân sách không được thông qua, bức tranh kinh tế Việt Nam sẽ như thế nào?

Để DN và ngân hàng tự xử lý nợ xấu thì trong một năm chỉ xử lý được giỏi lắm 1,5 đến 2%, mà tổng nợ xấu như NHNN công bố là khoảng 10% tổng dư nợ. Như vậy, mất khoảng 7 năm mới giải quyết được nợ xấu thì đã đủ thời gian để “giết chết” nền kinh tế. Trong 7 năm đó, nhiều ngân hàng sẽ đóng cửa tín dụng, không cho vay mới, chỉ đi đòi nợ cũ hoặc đòi được bao nhiêu cho vay bấy nhiêu. Bên cạnh đó, ngân hàng tăng lãi suất lên bởi phải lo chi phí cho việc xử lý nợ xấu…, như vậy DN chỉ có cửa “chết”.

Trong cuộc trao đổi với Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam mới đây, ông này cho biết, Nhật Bản vì chùng trình trong việc xử lý nợ xấu nên nền kinh tế suy sụp nhiều năm liền. Khi bắt tay vào xử lý thì nợ xấu được báo cáo là 2.000 tỷ Yên, nhưng khi thống kê lại, con số nợ xấu lên tới 40.000 tỷ Yên.

Điều này cũng khá giống với Việt Nam hiện tại, tức là con số nợ xấu thực rất lớn, lớn đến mức ngân hàng, DN không thể tự xử lý nổi, hoặc sẽ cần một thời gian rất dài. Như vậy, không xử lý được nợ xấu hoặc để kéo dài thì DN khó sống. Trong khi đó, việc đồng thuận xử lý nợ xấu hiện đang rất yếu.

10 năm qua, DATC chỉ xử lý được khoảng 5.000 tỷ đồng nợ xấu

Chúng ta đã có DATC - Công ty Mua bán nợ thuộc Bộ Tài chính. Vậy thành lập thêm AMC liệu có chồng chéo làm phức tạp tình hình hơn, thưa ông?

Tôi không phủ nhận vai trò của DATC, nhưng thực tế DATC trong 10 năm qua chỉ giải quyết được 5.000 tỷ đồng nợ xấu, một con số rất nhỏ. Trong khi đó, việc xử lý nợ xấu hiện nay cần nhanh, mạnh, dứt khoát để ngân hàng có thể mở lại tín dụng. Do vậy, cấp thiết phải thành lập AMC. Nợ từ ngân sách, từ DNNN, Nhà nước phải đứng ra trả, phần còn lại là DN tư nhân và ngân hàng tư nhân, thì thành lập AMC bán tài sản, đấu giá tài sản trên cơ sở:

Thứ nhất, dồn toàn bộ tài sản về AMC. AMC sẽ phân loại, nợ của DN có khả năng sống thì chuyển thành cổ phần của AMC; nợ của DN đã quá bi bét thì cho phát mãi bán tài sản…

Thứ hai, chứng khoán hóa hay phát hành trái phiếu ghi sổ. Theo đó, NHNN mua nợ xấu của một NHTM, NHTM đó ghi nợ NHNN, ví dụ là 10 tỷ đồng thì một phần trả dự trữ bắt buộc, còn ngân hàng cần tiền mặt đưa ra thị trường mở cầm cố, vay… Việc này được tiến hành trong một thời gian dài sẽ không ảnh hưởng mạnh đến lạm phát.

Như vậy sẽ cần một đề án xử lý nợ xấu cụ thể, rõ ràng, thưa ông?

Đúng vậy. Ví dụ như nợ nhóm 3 được mua với giá cao nhất và theo thứ tự giảm dần đến nhóm 5 giá sẽ rẻ hơn. DN có tài sản đảm bảo mua kiểu khác, không có tài sản đảm bảo mua kiểu khác... Như vậy, cần phải cập nhật lại thông tin của DN để phân loại DN ở nhóm nào? Có thể phải thành lập Ban chỉ đạo xử lý nợ xấu của Chính phủ để chịu trách nhiệm trực tiếp công việc này.

Theo số liệu huy động và cho vay của NHNN công bố cuối tháng 10 vừa qua có thể thấy, nước trong bình thì nhiều, nhưng người ngồi xung quanh đang chết khát mà vặn vòi nước không chảy. E ngại nợ xấu là nguyên nhân quan trọng gây nên tình trạng này.

Theo Hồng Dung - ĐTCK

 

Đăng nhập bằng

Hoặc nhập

Thông báo

Thông báo

Hãy chọn 1 mục trước khi biểu quyết

Thông báo