Dòng sự kiện : Tác động của giá dầu giảm   Tác động của thông tư 36   Kết quả kinh doanh quý III và 9 tháng đầu năm 2014   Họp quốc hội kỳ 8 khóa XIII
Đăng ký nhận Newsletter
Mã CK

'Hỗn độn' ở ACB và bài học xử lý khủng hoảng

(NDH) Một ngày trước khi chính thức kế nhiệm ông Lý Xuân Hải, tân TGĐ của ACB Đỗ Minh Toàn tự tin: “Mọi chuyện đều được kiểm soát ổn thỏa”. Kết quả là hai ngày sau, cổ phiếu ACB từ giảm kịch sàn, trắng bên mua trong mấy ngày liên tiếp chuyển sang tăng 3,3%.

Câu chuyện về những xáo trộn tại ACB còn chưa đến hồi kết; nhưng ngay từ khi ông Nguyễn Đức Kiên, người gắn với hình ảnh Ngân hàng Á Châu ACB nhiều năm bị khởi tố, bắt tạm giam, nhiều người đã mường tượng những khó khăn thực sự mà ngân hàng này có thể sẽ phải đối mặt.

Ngược trở lại 9 năm trước, cách ACB xử lý khủng hoảng trước tin đồn “tổng giám đốc bỏ trốn” lan rộng từng được coi là ví dụ, câu chuyện điển hình trong những bài học về ứng xử với truyền thông.

Nhìn lại diễn biến ở ACB

Image
Ông Đỗ Minh Toàn, tân Tổng giám đốc ACB tại cuộc gặp báo chí chiều 23/8

Phản ứng đầu tiên của ACB sau khi lệnh bắt “bầu” Kiên được loan báo hôm 20/8 là thông báo phát đi khẳng định “ông Kiên không còn là cổ đông lớn, cũng không phải thành viên Hội đồng quản trị, không tham gia ban điều hành của ngân hàng ACB”.

“Việc tạm giam ông Kiên là quyết định của cơ quan chức năng, do vậy không ảnh hưởng đến hoạt động bình thường của NH”, ông Nguyễn Thanh Toại, phó giám đốc ACB, trả lời báo chí.

Tuyên bố này trùng khớp với nội dung khởi tố, bắt giữ của cơ quan điều tra về hành vi kinh doanh trái phép của ông Kiên gắn với 3 công ty con do ông lập lên, cho đến thời điểm này. Tuy vậy, do hình ảnh ông Kiên đã gắn chặt với ACB lâu nay và đặc biệt là do tốc độ lan truyền chóng mặt trên không gian mạng mà thông tin chủ đạo ập đến với nhiều người vẫn là: “bầu Kiên bị bắt”.

Ngay lập tức, “ngày thứ Ba đen tối” (21/8) ập đến với ACB, đến thị trường chứng khoán nói chung mà ACB là một trong những cổ phiếu dẫn dắt và đến cả tâm lý chung trong xã hội. Những phản hồi có thể nói là kịp thời của những thành viên chủ chốt của ACB được phát đi, mặc dù khá nhất quán, vẫn không thể ngăn được bầu không khí ảm đạm. Có thể nghe được đâu đó những phát biểu: Chờ đến sáng mai, ra ACB rút tiền.

Điều cần thiết ở đây là phản ứng nhanh và kịp thời hơn của ACB. Bởi dư luận vẫn nhìn nhận vai trò của ông Kiên tại ngân hàng ACB là rất lớn. Nhưng theo ông Toại, phó tổng giám đốc ngân hàng, Hội đồng sáng lập Ngân hàng mà ông Kiên là phó chủ tịch đã được giải tán từ trước đó 4 tháng, do Ngân hàng Nhà nước đã có quy định hủy các tổ chức của ngân hàng lập ra mà không nằm trong Luật các tổ chức tín dụng.

Image
Image

Phóng viên tác nghiệp trong buổi khám nhà ông Lý Xuân Hải tối 23/8. Ảnh dưới: ACB chuẩn bị tiền sẵn sàng đáp ứng cho việc thanh khoản

Vậy nên, khi đã có sự chuẩn bị ứng phó, lại trải qua kinh nghiệm từ đợt xử lý khủng hoảng năm 2003, ACB sẽ tự tin hơn khi nói rằng “mọi chuyện đều được kiểm soát ổn thỏa”.

Kết quả là tia sáng đã lóe lên ngay trong ngày 21/8 khi Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Bình đăng đàn trả lời chất vấn tại phiên làm việc thường kỳ của UB thường vụ Quốc hội. Theo đó, NHNN sẵn sàng đảm bảo tính thanh khoản cho ACB trong trường hợp khách hàng rút tiền hàng loạt. Đồng thời, Thống đốc cũng gián tiếp xác nhận công bố mà các nhân vật điều hành ACB đưa ra trước đó về việc “vụ bắt giam ông Kiên không liên quan đến ACB”, tất nhiên, kèm theo ghi chú “tính đến thời điểm này”.

Hãy xem, qua kênh Doanh nhân Sài Gòn Online, tân tổng giám đốc Đỗ Minh Toàn đã bật mí kế hoạch xứ lý khủng hoảng thế nào: “Vì đã có kinh nghiệm đối phó với khủng hoảng vào năm 2003 nên ngay trong tối ngày 20/8, toàn thể ban lãnh đạo của ACB đã họp để thống nhất những kịch bản cụ thể để kiểm soát tình hình. Theo đó, chúng tôi đề ra 5 kịch bản, gồm: Bình thường, hơi đông, hỗn độn, khẩn cấp và khủng hoảng, và đưa ra 5 phương án để giải quyết. Tuy tình hình ngày 22/8 căng thẳng gấp 3 lần so với ngày 21 nhưng vẫn chỉ nằm ở mức độ 2 và 3, nhẹ hơn so với những gì chúng tôi dự đoán”.

Như vậy có nghĩa là, ACB đã tự đánh giá được tình hình sẽ chỉ kịch trần ở mức “hỗn độn”, cấp độ 3, chứ khó có thể bị đẩy đến thế khẩn cấp, khủng hoảng đáng báo động. Trong ba ngày thông tin đậm đặc nhất với dồn dập sự kiện ông Kiên bị bắt giam, cựu TGĐ Lý Xuân Hải bị bắt thì “lửa” vẫn chưa thể bén gót ACB!

Những “chiêu” xử lý hữu dụng của ACB

Trong ba ngày cao điểm (từ 20/8 đến 23/8) ACB đã liên tiếp tung ra nhiều cách thức để trấn an khách hàng, ổn định tình hình tại ACB dưới mắt nhìn từ bên ngoài của công chúng.

Là một ngân hàng thương mại cổ phẩn, không phải ngân hàng do Nhà nước nắm giữ phần lớn, ACB cần tiếng nói và hành động trấn an kịp thời của NHNN. Không gì hơn, ông Nguyễn Văn Bình, thật tình cờ, đã xuất hiện trên sóng truyền hình trực tiếp của VTV1 vào chiều 21/8 để phát đi phát đi những thông tin “đắt giá” đảm bảo cho hoạt động bình thường của ACB. Thậm chí, sáng 23/8. NHNN đã triệu tập một cuộc họp với tất cả lãnh đạo các ngân hàng thương mại và đề nghị các ngân hàng hỗ trợ thanh khoản cho ACB nếu cần.

Khi không chỉ có ACB rơi vào vùng xoáy tuột giá cổ phiếu thê thảm mà toàn thị trường, trong đó có các mã cổ phiếu ngân hàng đồng loạt lao dốc trầm trọng thì Ủy ban chứng khoán nhà nước (SSC) và các Sở giao dịch đều lên tiếng trấn an. Một trong những lý lẽ khá thuyết phục mà ông Trần Văn Dũng, Tổng giám đốc Sở GDCK Hà Nội, nơi cổ phiếu ACB niêm yết, đưa ra đó là: “Giá trị cốt lõi của ACB nằm ở hệ thống, chứ không phụ thuộc quá nhiều vào một cá nhân cụ thể nào”.

TGĐ Đỗ Minh Toàn: Đề giải quyết các khoản vay, ACB không để khách hàng rút tiền ngay mà chỉ đưa ra lịch hẹn. Đây là biện pháp mà chúng tôi đưa ra khi xác định kịch bản phòng chống khủng hoảng. Việc chúng tôi hẹn khách hàng nhằm mục đích giúp khách hàng bình tĩnh hơn sau khi nghe quá nhiều tin đồn.

Một lần nữa, tôi muốn nói rằng ACB cam kết chi trả toàn bộ số tiền khách hàng đang để tại ACB nếu khách hàng có nhu cầu rút. Ngoài ra, để giải quyết khủng hoảng, ACB chính thức đưa ra chương trình ưu đãi cho những khách hàng gửi lại.
 

Theo đó, nếu khách hàng đã lỡ rút tiền trước khi đáo hạn, nay nếu gửi lại, ACB sẽ tiếp tục tính lãi suất cam kết như trước đây.
 

Những tuyên bố có thể gọi là “đồng thanh tương ứng” với những gì mà ACB muốn truyền đi. Bởi trong thông cáo báo chí của ACB phát đi hôm 23/8, ACB nhấn đi nhấn lại là “ngân hàng mạnh tại Việt Nam” (chứ không phải “đứng đầu” hay “một trong những ngân hàng hàng đầu”). Điều đó dẫn tới khẳng định sẽ đảm bảo lợi ích của khách hàng và các bên hữu quan.

Thông cáo này không bỏ qua việc giới thiệu về ông Đỗ Minh Toàn, là Nhà lãnh đạo trẻ triển vọng của Việt Nam 2007 do The Asian Banker công nhận, từ phó tổng giám đốc thường trực, nay làm Tổng giám đốc thay cho Ông Lý Xuân Hải – theo đơn từ nhiệm. Chỉ tiếc công luận không đọc được dòng nào nói về vai trò hay phát biểu của ông Trần Xuân Giá trong vai trò Chủ tịch hội đồng quản trị, người được cho là đang đi công tác nước ngoài.

Tổ chức họp báo, một cách thức thông dụng cũng đã được ACB lựa chọn. Đây phải được gọi là cuộc họp báo “nóng” ở nhiều lẽ, từ việc cấp tập mời phóng viên trong thế nước sôi lửa bỏng, tới việc từ họp sáng phải chuyển sang chiều.

Chuyện bắt phóng viên phải chờ thì có thể giải thích được là do có thể ACB đang chờ đợi hội tụ nhân sự và lo đủ giấy tờ, tài liệu cần thiết, đặc biệt là phê chuẩn của NHNN về việc đồng ý để ACB “thay tướng”. Còn chuyện lời đáp cho câu hỏi đang quá nóng lúc đó là “có phải TGĐ Hải đã bị bắt giam?” thì có thể nói ACB đã thiếu dũng cảm khi tránh né, nhất là khi tin đồn và “một số trang web nhỏ” đã đi trước họ.

Dẫu còn để hở sườn nhưng ACB cũng đã cho thấy họ xứ lý thông tin bằng một số công cụ truyền tin khác khá hiệu quả. Đó là việc cấp tập chuyển đến khách hàng có mặt ở các phòng giao dịch bản in thông báo của NHNN về việc sẵn sàng hỗ trợ. Thông tin trên website cũng khá kịp thời và một bộ phận dư luận vốn có sự an tâm nhất định với chất lượng thông tin của ACB, khi ngân hàng từng đoạt giải thưởng Báo cáo thường niên xuất sắc.

Một luồng tin “hậu trường” khác là nhân viên của ACB đã được lệnh tạm thời không dùng Facebook – một công cụ thời truyền thông số - để tránh những tin đồn ngoài ý muốn, dễ tạo xáo trộn, “nhiễu sóng”.

Tạm kết

Image
Thông tin cụ thể về hành vi "kinh doanh trái phép" của "ông trùm" Nguyễn Đức Kiên vẫn là "ẩn số"

Cho đến thời điểm hiện tại, khi dư luận đã tạm lắng với sắc xanh của chứng khoán phủ trong phiên cuối tuần, thì có thể nói “nước xa” của ACB đã tạm thời cứu được “lửa gần”. Để có thể dập tắt lửa, hạ hỏa cho màu đỏ rực của những cơn rúng động ngân hàng thì ACB còn không ít việc phải làm.

Có ý kiến đưa ra về những việc, hay những giải pháp hữu hiệu ACB cần làm bây giờ là công bố rõ các hợp đồng tín dụng ký với các công ty con của bầu Kiên; đồng thời TGĐ mới phải bày tỏ cam kết thực hiện các quy định của pháp luật về ngân hàng và lộ trình thực hiện nghị quyết của đại hội cổ đông ra sao...

Liên quan trực tiếp đến nguyên phó chủ tịch Nguyễn Đức Kiên là việc công bố cụ thể lượng cổ phần chi phối của cá nhân ông này cũng như các công ty đứng tên (nếu có) tại ACB, những ràng buộc còn lại của “đại gia tài chính” với ACB. Công hoặc tội đều không nên bị phủi sạch.

Để xử lý tận gốc vấn đề, đảm bảo không chịu tổn hại lớn, thì phải căn cứ vào bản chất sự vụ, sự việc. Không thể mãi đổi đen thành trắng nếu khủng hoảng bắt nguồn từ những ung nhọt xấu từ bên trong, khó có cơ may chữa trị. Những ẩn họa, hệ lụy, theo đó, sẽ phát tác về sau. Vậy nên, lời khuyên đầu tiên mà nhiều chuyên gia truyền thông, xử lý khủng khoảng đưa ra thường bắt đầu bằng nguyên tắc trung thực, minh bạch, rõ ràng và thống nhất. Đó như tấm giấy chứng nhận (clearance) đầu tiên cho những hành động thuyết phục công chúng tiếp sau.
 

'Hỗn độn' ở ACB và bài học xử lý khủng hoảng 'Hỗn độn' ở ACB và bài học xử lý khủng hoảng
10 3691 56 reviews

(NDH) Một ngày trước khi chính thức kế nhiệm ông Lý Xuân Hải, tân TGĐ của ACB Đỗ Minh Toàn tự tin: “Mọi chuyện đều được kiểm soát ổn thỏa”. Kết quả là hai ngày sau, cổ phiếu ACB từ giảm kịch sàn, trắng bên mua trong mấy ngày liên tiếp chuyển sang tăng 3,3%.

Chia sẻ bài viết này

  • Đọc nhiều nhất
  • Bình chọn
  • Bình luận

Thông tin thị trường

Tất cả
  • GD nhiều nhất
  • Tăng mạnh
  • Giảm mạnh

Nhận định chuyên gia

Tin ảnh